منوی بالا را از قسمت نمایش -> فهرست انتخاب کنید

نقش نمایشگاه درگسترش بازرگانی

ویژگی های مهم نمایشگاه

نقش نمایشگاه ها در گسترش بازرگانی خارجی

مسلما نمایشگاه ها یکی از موثرترین راه های تحقق توسعه صادرات غیر نفتی هستند. این منظور در صورتی جامه عمل می پوشد که نمایشگاه را وسیله بدانیم نه هدف. نمایشگاه مطلوب ،نمایشگاهی است که به اهداف ازپیش تعیین شده نایل آید. دستیابی به رشد اقتصادی پایدار و توسعه همه جانبه ، نیازمند پیروی از الگوهای  تحقیقات کارشناسان امور اقتصادی در نیمه دوم قرن بیستم نشان میدهد کشورهایی که الگوی توسعه صادرات استفاده کرده اند، به رشد اقتصادی بالا و پایداری دست یافته اند. تجربه کشورهای شرق آسیا گواه برآن است که سرمایه گذاری های انجام شده نتوانسته است با کسب سهم بیشتر تولیدات ملی در بازارهای جهانی ، به رشد بنیان های اقتصادی کمک کند.
جمهوری اسلامی ایران نیز که برنامه اقتصاد بدون نفت را در دستور کار خود قرار داده است ، تلاش برای گسترش بازارهای صادراتی ، افزایش سهم در تجارت بین المللی و رشد صادرات غیر نفتی ، بعنوان یک وظیفه و آرمان ملی ، مطرح است. در این راستا ، هرآنچه که بتواند به توسعه صادرات غیر نفتی کمک کند، باید مد نظر سیاست گذاران ، برنامه ریزان و فعالان اقتصادی قرار گیرد. حفظ بازارهای سنتی و تلاش برای یافتن بازارهای تازه برای صدور کالاهای غیر نفتی ، به فعالیت هدفمند و گسترده در امور تبلیغات و بازاریابی نیاز دارد . دولت و بخش خصوصی برای رسیدن به هدف توسعه صادرات باید با هماهنگی و یکدلی مشکلات را از پیش راه بردارند و بسترمناسب برای توسعه صادرات را فراهم سازند. یکی از ابزارهای مهم برای رونق بخشیدن به صادرات و انجام فعالیت مستمر در تبلیغات و بازاریابی کالاهای صادراتی ، نمایشگاه ها می باشند. اگر در بازاریابی نمایشگاه ها و شرکت در آنها ، سیاست درست و اصولی تدوین و برنامه ریزی دقیق انجام شود ، می توان به دستیابی اهداف توسعه صادرات خوش بین بود ، همه ساله شمار بسیاری نمایشگاه اعم از نمایشگاه بین المللی بازرگانی تهران ونمایشگاه های تخصصی مختلف و همچنین نمایشگاه های اختصاصی کالاهای ایرانی در خارج از کشور برگزارمی شود و یا شرکت های تولیدی ایران در نمایشگاه های مختلفی حضور پیدا می کنند . برگزاری نمایشگاه یاشرکت در آن مستلزم صرف هزینه های سنگینی است. چنانچه برنامه ریزان برگزاری نمایشگاه ها یا مدیران واحدهای اقتصادی که در نمایشگاه های مختلف داخلی و خارجی شرکت می کنند، برنامه ریزی صحیحی برای کارشان نداشته باشند ، تمام این هزینه ها ، بدون بازدهی به هدر می رود،اما چگونه می توان نمایشگاهی موفق درداخل یا خارج کشور برگزار کرد یا از حضور در یک نمایشگاه ( اعم از تخصصی یا عمومی- داخلی یا خارجی )بهره کافی برد؟کارشناسان اقتصادی و بازرگانی اعتقاد دارند نمایشگاه های بین المللی به لحاظ انبوه کالاهای عرضه شده و نیزانبوه جمعیت بازدید کننده ، غالبا کارآیی لازم را ندارند ، زیرا در این نمایشگاه ها ، بازدیدکنندگان متخصص به سهولت  نمی توانند طرف های واقعی خود را بیابند و مذاکرات تجاری سومندی را برگزار کنند. به همین جهت دردو دهه اخیر برگزاری نمایشگاه های تخصصی در گوشه و کنار جهان از اهمیت به سزایی برخوردار شده است . دراینگونه نمایشگاه ها، عرضه کنندگان کالا یا خدمتی خاص در محیطی آرام تر به نمایش تولیدات یا خدمات خودمی پردازند. از آنجا که مخاطبان این گونه نمایشگاه ها نیز خاص می باشند و اغلب در همان رشته فعالیت دارند ،بازدید کنندگان و شرکت کنندگان می توانند به سهولت ارتباط لازم را با یکدیگر برقرار و به رفع نیازمندی های یکدیگر بپردازند .

تا چند سال پیش که ارزش واردات سالانه بیش از ۲۰ میلیارد دلار در سال بود. شرکتهای خارجی برای عرضه کالاهایشان به ایران ، اشتیاق بیشتری برای حضور در نمایشگاه های کشور( بین المللی و تخصصی ) نشان می دادند، اما در دو سال گذشته که واردات ایران تاحدودی تحت نظارت قرار گرفته ، حتی این انگیزه نیز از بین رفته است . در حالیکه هنوز اشتیاق دستیابی به نوآوری های تازه در علم و صنعت میان صنعتگران ، پژوهشگران و . . . وجود دارد.

نمایشگاه ، مرکزی برای تبادل اطلاعات و دست یافتن به پدیده های نوین علم و صنعت وانتقال فن آوری است ،به ناچار پژوهشگران ، صنعتگران و . . . ناگزیر هستند که برای آشنایی با فن آوری های جدید از نمایشگاه های خارجی دیدن کنند که این امر نیز مستلزم صرف هزینه سنگینی است ، لذا ایجاد انگیزه های لازم برای شرکت تولیدکنندگان خارجی در نمایشگاه های ایران به ویژه نمایشگاه های تخصصی ، خود اقدامی صرفه جویانه است ،برای ایجاد این انگیزه ها ، تبلیغات مناسب و به موقع درباره برگزاری نمایشگاه های تخصصی ایران ، در خارج ازکشور به ویژه صاحبان فن آوری های نو در هر رشته خاص موضوع نمایشگاه ، ارائه تسهیلات مناسب برای سفر به ایران ( مانند صدور روادید و . . . ) ، دعوت از صاحبان فن و خریداران احتمالی کالاها و خدمات ایرانی ، تنظیم برنامه مناسب برای ارائه خدمات نمایشگاهی و درصورت نیاز اجازه فروش کالاهای وارداتی ، تدوین برنامه مناسب برای اوقات فراغت شرکت کنندگان و بازدیدکنندگان خارجی از نمایشگاه های کشور( بازدید از اماکن تاریخی ،مذهبی ، موزه ها ، مناظر طبیعی دلپذیر و . . . ) ، ارائه خدمات جهانگردی مناسب و درحداستانداردهای
بین المللی و . . . ضرورت دارد. ایجاد فضایی سالم برای رقابت ، گفتگوهای تجاری ،دسترسی آسان به ابزارارتباطی ، ارائه تسهیلات گمرکی ، بانکی و . . . از مهمترین وظایف سازمان برگزار کننده نمایشگاه است.در ضمن ، تبلیغات مناسب در رسانه های جمعی کشور مورد نظر (به ویژه رسانه هایی که برد تبلیغاتی بیشتری درمیان مخاطبان نمایشگاه دارد ) ، می باید انجام شود تا مخاطبان واقعی بتوانند از نمایشگاه دیدن کنند. در انتخاب ابزار، توجه به ویژگی های مخاطبان نمایشگاه و میزان استفاده آنها از هر یک از ابزارهای اطلاع رسانی،موضوعی حساس است که می تواند هزینه های تبلیغاتی در حول و حوش برگزاری نمایشگاه را به هزینه هایی ثمربخش وپربازده تبدیل سازد و هدف اصلی را که جذب و جلب توجه مخاطبان نمایشگاه است ، محقق سازد. در چنین شرایطی میتوان به عقد قراردادهای مناسب برای صدور کالاها امیدوار شد. از سوی دیگر شرکت در نمایشگاه های تخصصی که در خارج از ایران برگزار می شود ، نیز فرصت گرانقدری برای معرفی و عرضه تولیدات کشور است ،مشروط بر آنکه بر ارسال کالاهای با کیفیت مورد نیاز بازار مورد نظر ، دقت کافی مبذول گردد. به عقیده دست اندرکاران نمایشگاه ها، حضور در یک نمایشگاه خارجی مستلزم صرف هزینه های ارزی سنگین است. گاه اجاره یک مترمربع غرفه در نمایشگاه ها تا حدود ۴۰۰ دلار هزینه برمیدارد و علاوه بر آن باید هزینه های جانبی(حمل ونقل کالا ، اقامت در هتل ، غذا و . . . ) را در نظر گرفت. چنانچه گزینش صحیحی در زمینه شرکت های متقاضی برای حضور در نمایشگاه های خارجی با توجه به نوع تولیدات و تقاضای بازار، صورت نگیرد، هزینه های انجام شده ، بازدهی به نفع صادرات غیرنفتی نخواهد داشت. گذشته از ضرورت ارائه کالای با کیفیت استاندارد و قیمت رقابتی که نخستین شرط برای حضور در نمایشگاه های تجاری بین المللی است ، استفاده از فنون تبلیغاتی وبازاریابی نیز لازمه کار است.

تبلیغ یعنی ارائه اطلاعات و شناساندن محصولی که ممکن است مخاطب شناسایی و آشنایی با آن نداشته باشد.هزینه تبلیغ کالا در نمایشگاه خارجی به ۲۰ تا ۳۰ درصد قیمت تمام شده میرسد. درمورد کالاهای ایرانی ، درپاره ای موارد هزینه به دو برابر قیمت کالا      می رسد، زیرا این هزینه ها به صورت ارزی پرداخت میشود. برای بدست آوردن بازار در بدو امر و در کوتاه مدت ، هزینه تبلیغات بخش زیادی از قیمت تمام شده را تشکیل میدهد،اما برای حفظ بازار ، تعیین درصدی از هزینه تولید با در نظر گرفتن سود مورد انتظار برای تبلیغات کافی است.
تبلیغ و بازاریابی در نمایشگاه به نوع کالا بستگی دارد. برای مثال شرکت های فعال در بخش صنایع عذایی بایدنمونه کالا را بین بازدیدکنندگان توزیع نمایند. باید نمونه کالا به وفور در نمایشگاه باشد تا بازدیدکنندگان بتوانندآن را امتحان کنند. برای کالاهای تخصصی نباید از روزنامه استفاده کرد. برای این کالاها ارسال کاتالوگ و بروشوربرای اشخاص مورد نظر بهترین روش است. داشتن فیلمی از نحوه انجام کار یک وسیله یا یک ماشین و نمایش آناز طریق ویدیو نیز برای تبلیغ کالاهای صنعتی و معدنی در نمایشگاههای تخصصی کاربرد دارد. نمایشگاه هایتخصصی خارجی خواستار محصولات ویژه ای هستند ، درحالی که شرکت های ایرانی در این نمایشگاه هاکالاهایی را عرضه می کنند که مورد پسند مصرف کنندگان نیست. قبل از شرکت در نمایشگاه های خارجی یک گروه کارشناسی باید تولیدات متقاضیان حضور در نمایشگاه خارجی را بازدید و ارزیابی کنند و  فقط به محصولاتی که کیفیت مناسب و قدرت رقابت دارند ، اجازه ارائه در نمایشگاه داده شود. عرضه محصولات فاقد کیفیت دربرخی نمایشگاه های خارجی بر مجموعه نظام صادرات اثر نامطلوبی دارد و میتواند زیان های غیر قابل جبران به بار آورد. کافی است فقط یک بار کالاهای عرضه شده در نمایشگاه با نیاز مصرف کنندگان هم ترازی نکند، تا نیمی از هزینه تبلیغات بیهوده از دست برود. در اوکراین عده ای با ارائه کالاهای چینی به نام کالاهای ایرانی باعث بدنامی اجناس ایرانی شدند.
این نکته را نیز باید مد نظر داشت که تلاش برای ایجاد انگیزه در شرکت ها و بازدیدکنندگان خارجی جهت سفربه ایران برای بازدید از نمایشگاه های مختلف، از درجه اهمیت بیشتری برخوردار است. اولا با حضور شرکت های خارجی در نمایشگاه های ایران و عرضه کالاها از سوی آنها ، شمار بیشتری از متخصصان ، پژوهشگران وصنعتگران کشورمان می توانند با دستاوردهای نوین علمی- صنعتی آشنا شوند. ثانیا برای دیدن این دستاوردهادر خارج از کشور، ارز زیادی باید مصرف شود، درحالی که که ورود شرکتهای خارجی نه تنها از صرف این
هزینه های ارزی جلوگیری میکند، بلکه درآمد ارزی ( از محل اجاره غرفه ها و ارائه خدمات به شرکت ها و نیزدرآمد حاصل از اقامت آنها در ایران ) نیز برای کشور تامین میشود. با این وصف ، انتظار می رود سازمان متولی برگزاری نمایشگاه ها ، ضمن برطرف ساختن نواقصی که درنمایشگاه وجود دارد، برنامه ای را برای جذب شرکت هاو بازدیدکنندگان خارجی از کشور، بهره لازم برای رونق بخشیدن به صادرات غیر نفتی و رهایی از اقتصاد متکی به نفت، به دست آورد. در حال حاضر برای حضور شرکت های خارجی در نمایشگاه هایی که در ایران برگزارمیگردد و یا شرکت تولیدکنندگان ایرانی در نمایشگاه های برون مرزی اقدام به مبادله متراژ با نمایشگاه های کشورهایی که بازار هدف محصولات تولیدکنندگان خراسانی است از قبیل اکراین ، بلغارستان ، ارمنستان وترکیه گردیده است.

مرتبط با این موضوع

درباره نویسنده

مطالب مرتبط

نظر بدهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *